Các loại phí Tiki người bán cần biết

Trả lời nhanh: Khi bán trên Tiki, đừng chỉ hỏi “phí sàn bao nhiêu phần trăm”. Câu cần trả lời là: sau khoản nền tảng khấu trừ, voucher shop chịu, quảng cáo, đóng gói, vận hành và rủi ro hoàn hàng, mỗi đơn còn lãi bao nhiêu. Hãy gom đủ các khoản rồi kiểm tra bằng máy tính lời/lỗ bán hàng đa kênh.

Lưu ý dữ liệu: Bài này không chốt biểu phí Tiki hiện hành. Mức cụ thể cần được đối chiếu theo nguồn, ngày hiệu lực, ngành hàng, loại shop và chương trình đang tham gia. Khi chưa có dữ liệu đã xác minh, hãy dùng chế độ tự nhập phí và coi kết quả là ước tính tham khảo.

Hiểu phí Tiki theo dòng tiền thực của một đơn

Người bán thường nhìn thấy nhiều tên khoản khác nhau trong tài liệu, giao diện quản trị hoặc bảng kê. Nếu chỉ ghi nhớ tên gọi, bạn rất dễ bỏ sót khi chính sách thay đổi hoặc khi tham gia thêm chương trình.

Cách thực dụng hơn là chia mọi khoản liên quan đến một đơn thành bốn nhóm:

1. Khoản nền tảng khấu trừ: khoản được tính theo chính sách, ngành hàng, loại shop hoặc chương trình.
2. Khoản shop chủ động chi: voucher, giảm giá, hỗ trợ vận chuyển hoặc ngân sách khuyến mãi shop tự chịu.
3. Chi phí tạo đơn: quảng cáo, cộng tác viên, affiliate hoặc hoạt động marketing khác nếu có.
4. Chi phí vận hành và rủi ro: đóng gói, xử lý đơn, kho, hoàn hàng, giao thất bại, hàng hỏng hoặc thất thoát.

Bốn nhóm này đều làm giảm tiền còn lại, nhưng không nên gộp tên gọi. Tách riêng giúp bạn biết biến nào đang làm mất lợi nhuận và biến nào shop có thể chủ động điều chỉnh.

Nhóm khoản nền tảng cần kiểm tra

Tùy phạm vi áp dụng, một đơn Tiki có thể xuất hiện các khoản nền tảng khác nhau. Người bán nên kiểm tra tối thiểu:

• khoản tính theo ngành hàng hoặc nhóm sản phẩm;
• khoản xử lý giao dịch hoặc thanh toán nếu có;
• khoản liên quan đến chương trình hoặc dịch vụ shop tham gia;
• khoản vận hành hoặc xử lý đặc thù nếu chính sách áp dụng;
• khoản điều chỉnh, bù trừ hoặc hoàn lại xuất hiện trên bảng kê.

Không nên lấy một con số truyền miệng rồi áp cho toàn bộ sản phẩm. Hai SKU trong cùng shop có thể cho kết quả khác nhau nếu ngành hàng, chương trình hoặc giá bán khác nhau.

Khi ghi nhận một mức phí, hãy lưu cùng bốn thông tin:

Tên khoản
Nguồn kiểm tra
Ngày hiệu lực
Phạm vi áp dụng

Nếu thiếu một trong bốn yếu tố này, con số chỉ nên được xem là giả định để mô phỏng.

Voucher, giảm giá và hỗ trợ vận chuyển

Voucher không phải lúc nào cũng là một “phí sàn”. Điều quan trọng là xác định phần shop thực chịu.

Ví dụ một đơn có giá niêm yết 300.000đ và khách thanh toán thấp hơn nhờ ưu đãi. Trước khi trừ toàn bộ chênh lệch khỏi lợi nhuận, hãy kiểm tra:

• ưu đãi do shop tài trợ bao nhiêu;
• ưu đãi do nền tảng tài trợ bao nhiêu;
• có mức đồng tài trợ hay điều kiện chương trình nào không;
• khoản hỗ trợ vận chuyển nào thực tế bị khấu trừ từ shop;
• giá nào được dùng làm cơ sở tính các khoản khác.

Sai lầm phổ biến là trừ toàn bộ giá trị voucher dù shop chỉ chịu một phần, hoặc ngược lại, bỏ quên phần shop phải chịu vì cho rằng mọi ưu đãi đều do sàn tài trợ.

Quảng cáo và chi phí tạo đơn

Quảng cáo nên được giữ thành dòng riêng thay vì trộn vào “tổng phí Tiki”. Một sản phẩm có thể vẫn chịu khoản nền tảng hợp lý nhưng bị lỗ vì chi phí tạo đơn quá cao.

Cách dễ dùng nhất là quy đổi về mỗi đơn:

CPA thực tế = tổng chi quảng cáo / số đơn hợp lệ tạo ra

Sau đó tính:

Lợi nhuận sau quảng cáo
= lợi nhuận trước quảng cáo - CPA thực tế

Nếu một chiến dịch tạo nhiều lượt truy cập nhưng ít đơn, doanh thu nhìn thấy có thể tăng chậm hơn chi phí. Khi đó cần kiểm tra CPA tối đa trước khi tăng ngân sách.

Chi phí vận hành không nằm trên bảng kê sàn

Bảng kê thường không thể hiện toàn bộ chi phí kinh doanh của shop. Những khoản dễ bị bỏ quên gồm:

• hộp, túi, tem, băng keo và vật liệu đóng gói;
• công nhân hoặc nhân sự xử lý đơn;
• chi phí kho và phần mềm phân bổ;
• hàng lỗi, hao hụt hoặc thất thoát;
• xử lý đổi trả và chăm sóc khách hàng;
• chi phí vốn bị giữ trong hàng tồn kho.

Nếu chỉ lấy tiền đối soát trừ giá nhập, bạn đang tính “tiền còn lại sau sàn”, chưa chắc đã là lợi nhuận thật.

Công thức tổng quát để không bỏ sót

Ở mức phương pháp, có thể dùng công thức:

Lợi nhuận mỗi đơn
= doanh thu thực
- giá vốn
- khoản nền tảng khấu trừ
- voucher và hỗ trợ do shop chịu
- quảng cáo hoặc chi phí tạo đơn
- chi phí vận hành phân bổ
- chi phí rủi ro kỳ vọng

Trong đó, doanh thu thực cần phản ánh giá trị shop thực sự được ghi nhận, không nhất thiết là giá niêm yết ban đầu.

Ví dụ giả định

Ví dụ giả định, không phải biểu phí Tiki.

Một shop bán sản phẩm với các số liệu tự thu thập:

• giá bán thực: 320.000đ;
• giá vốn: 180.000đ;
• tổng khoản nền tảng theo bảng kê của shop: 30.000đ;
• voucher shop chịu: 15.000đ;
• quảng cáo phân bổ: 18.000đ;
• đóng gói và xử lý: 9.000đ;
• dự phòng rủi ro: 5.000đ.

Lợi nhuận ước tính:

320.000 - 180.000 - 30.000 - 15.000 - 18.000 - 9.000 - 5.000
= 63.000đ

Kết luận đúng không phải “bán Tiki chắc chắn lời 63.000đ”. Kết luận đúng là: với bộ dữ liệu này, đơn còn khoảng 63.000đ trước các khoản chưa được nhập.

Những lỗi thường làm kết quả sai

• Dùng một tỷ lệ phí chung cho mọi ngành hàng.
• Trừ voucher hai lần: một lần trong doanh thu thực và một lần ở dòng chi phí.
• Gộp quảng cáo vào phí sàn rồi lại trừ CPA riêng.
• Không phân bổ đóng gói và nhân sự về mỗi đơn.
• Dùng số của chương trình cũ cho đơn phát sinh sau ngày thay đổi.
• So doanh thu Tiki với doanh thu sàn khác mà không so lợi nhuận.
• Coi tiền đối soát là lợi nhuận cuối cùng.

Cách kiểm tra bằng công cụ

Bắt đầu tại hub Tiki hoặc mở máy tính lời/lỗ bán hàng đa kênh và chọn Tiki khi lựa chọn này đã được tích hợp. Trong giai đoạn tự nhập phí, hãy nhập số từ bảng kê hoặc tài liệu áp dụng cho shop thay vì dùng một mức mặc định không rõ nguồn.

Khi cần kiểm tra room voucher và quảng cáo, dùng thêm phân bổ ngân sách marketing và mô phỏng rủi ro hoàn hàng.

Hành động sau khi đọc bài này

1. Lấy một SKU đang bán hoặc dự kiến bán trên Tiki.
2. Ghi riêng từng khoản nền tảng, voucher, quảng cáo và vận hành.
3. Đính kèm nguồn, ngày hiệu lực và phạm vi cho khoản chính sách.
4. Nhập một đơn mẫu vào calculator.
5. Tìm khoản làm giảm lợi nhuận lớn nhất.
6. Chỉ tăng ngân sách hoặc giảm giá khi đơn vẫn đạt mức lợi nhuận tối thiểu.

Xem thêm các khoản chi phí Tiki người bán hay bỏ sót và cách tính lợi nhuận khi bán Tiki để hoàn thiện phép tính.

Ghi chú: Dữ liệu được cập nhật theo thông tin công khai và dữ liệu người bán tự đối chiếu tại thời điểm sử dụng. Biểu phí và chính sách sàn có thể thay đổi bất cứ lúc nào; kết quả chỉ mang tính tham khảo và có thể chênh lệch nhỏ so với thực tế. Xem Phương pháp tính và Trạng thái dữ liệu.